Προέλευση: τι λέει η ετικέτα και τι δεν χωράει σε αυτή
Τι αναγράφεται υποχρεωτικά στην ετικέτα κρέατος, τι σημαίνει «καταγωγή» και «προέλευση» και πώς λειτουργεί η ιχνηλασιμότητα στο κρεοπωλείο.
Επτά στους δέκα Έλληνες διαβάζουν την ετικέτα όταν αγοράζουν συσκευασμένο κρέας. Αυτό προκύπτει από την πρόσφατη πανελλαδική έρευνα του Σωματείου σε δείγμα 1.537 ατόμων. Η συμπεριφορά αυτή δείχνει ότι ο καταναλωτής έχει αρχίσει να ψάχνει, αλλά πολλές φορές δεν ξέρει ακριβώς τι ψάχνει. Η ετικέτα δίνει χρήσιμες πληροφορίες, όμως ο πάγκος του κρεοπώλη δίνει περισσότερες.
Τι αναγράφεται υποχρεωτικά
Από το 2014 ο Κανονισμός 1169/2011 της Ευρωπαϊκής Ένωσης ορίζει τι πρέπει να υπάρχει στην ετικέτα του νωπού, διατηρημένου με ψύξη ή κατεψυγμένου κρέατος χοίρων, προβάτων, αιγών και πουλερικών. Δύο είναι οι βασικές πληροφορίες που σε αφορούν άμεσα.
Η χώρα εκτροφής δείχνει πού μεγάλωσε το ζώο. Η χώρα σφαγής δείχνει πού έγινε το τελικό στάδιο της παραγωγής. Όταν και τα δύο γίνονται στην ίδια χώρα, τότε αναγράφεται η ένδειξη «Καταγωγή». Αυτή είναι η ισχυρότερη επισήμανση που μπορεί να φέρει ένα κρέας.
Για το μοσχάρι ισχύουν αυστηρότεροι κανόνες από τα τέλη της δεκαετίας του ’90, μετά την κρίση των σπογγωδών εγκεφαλοπαθειών. Στο μοσχάρι αναγράφονται η χώρα γέννησης, εκτροφής και σφαγής χωριστά, μαζί με κωδικό αναφοράς που επιτρέπει ολόκληρη την ιχνηλάτηση μέχρι το σφαγείο.
Τι δεν λέει η ετικέτα
Η ετικέτα δεν σου λέει αν το ζώο ζούσε ελεύθερα ή σε κλειστή μονάδα, τι ακριβώς έτρωγε, ποια αντιβιοτικά ή πρόσθετα χρησιμοποιήθηκαν στην εκτροφή, ποια ήταν η ποιότητα ζωής του και πόσες ημέρες μεσολάβησαν από τη σφαγή μέχρι την πώληση. Αυτές οι πληροφορίες δεν είναι υποχρεωτικές, με αποτέλεσμα να μένουν εκτός ετικέτας τα στοιχεία που πραγματικά καθορίζουν τη γεύση και την ποιότητα.
Εδώ βρίσκεται και η μεγάλη διαφορά ανάμεσα στο κλειστό πακέτο και στον πάγκο. Ο κρεοπώλης γνωρίζει από ποιον προμηθευτή πήρε το κάθε σφάγιο, πότε έφτασε στο κατάστημα και πόσο καιρό ωριμάζει.
Πώς λειτουργεί η ιχνηλασιμότητα στο κρεοπωλείο
Κάθε κρεοπωλείο που λειτουργεί νόμιμα τηρεί αρχείο εισερχομένων εμπορευμάτων. Σε αυτό καταγράφονται ο προμηθευτής, η ημερομηνία παραλαβής, το βάρος και η προέλευση κάθε σφαγίου ή τεταρτημορίου που εισήλθε στο κατάστημα. Αυτό το αρχείο ελέγχεται από τις αρμόδιες αρχές και είναι η βάση για να μπορεί ο κρεοπώλης να σου δείξει, αν το ζητήσεις, τα έγγραφα συνοδείας του κρέατος που αγοράζεις.
Στη βιτρίνα τα νωπά κρέατα συνοδεύονται από καρτέλα σήμανσης με τη χώρα εκτροφής, σφαγής, την τιμή ανά κιλό και το είδος του κρέατος. Για το μοσχάρι αναγράφονται επιπλέον ο κωδικός ιχνηλασιμότητας και η ηλικία του ζώου, στοιχεία που για τον επαγγελματία είναι αυτονόητα, για τον καταναλωτή όμως συχνά παραμένουν αδιάφανα.
Ελληνικό, εισαγόμενο και τι ζητάς στον πάγκο
Η ίδια έρευνα έδειξε ότι το 69,9% των καταναλωτών θεωρεί ότι υπάρχει διαφορά ποιότητας ανάμεσα σε ελληνικό και εισαγόμενο κρέας. Είναι ένα ποσοστό που λέει πολλά για την αντίληψη, αλλά λιγότερα για την πραγματικότητα, καθώς η ποιότητα δεν εξαρτάται μόνο από τη γεωγραφία αλλά και από τον τρόπο εκτροφής και επεξεργασίας.
Ο γρηγορότερος τρόπος να ξέρεις τι αγοράζεις είναι να ρωτήσεις. Ζήτησε από τον κρεοπώλη να σου πει την προέλευση, πότε έφτασε το κομμάτι, τι τάιζαν το ζώο. Όσο πιο άνετα απαντά, τόσο πιο σίγουρα έχει τη δουλειά του υπό έλεγχο. Όσο πιο αμήχανα ή αόριστα μιλά, τόσο πιο μακριά πρέπει να σταθείς.
Η ετικέτα είναι ένα ξεκίνημα. Η συζήτηση στον πάγκο είναι όλη η ιστορία.